ODLUKA

 USTAVNOG SUDA REPUBLIKE CRNE GORE KOJOM SE UTVRĐUJE DA ODREDBA ČLANA 15 STAV 2 ZAKONA O KONFLIKTU INTERESA ("SLUŽBENI LIST REPUBLIKE CRNE GORE", BR. 42/04), NIJE U SAGLASNOSTI SA USTAVOM I PRESTAJE DA VAŽI DANOM OBJAVLJIVANJA OVE ODLUKE

Odluka Ustavnog suda Republike Crne Gore kojom se utvrđuje da odredba člana 15 stav 2 Zakona o konfliktu interesa ("Službeni list Republike Crne Gore", br. 42/04), nije u saglasnosti sa Ustavom i prestaje da važi danom objavljivanja ove odluke

Ustavni sud Republike Crne Gore, u sastavu: sudija Radovan Krivokapić, koji zamjenjuje predsjednika Suda i sudije -Veselin Racković, Fetija Međedović i Zoran Smolović, na osnovu odredbi člana 113 stav 1 tačka 1 Ustava Republike Crne Gore, člana 51 stav 2 i člana 56 tačka 1 Zakona o Ustavnom sudu Republike Crne Gore ("Službeni list Republike Crne Gore", broj 21/93), na sjednici od 26. januara 2005. godine, donio je

ODLUKU

UTVRĐUJE SE da odredba člana 15 stav 2 Zakona o konfliktu interesa ("Službeni list Republike Crne Gore", broj 42/04), nije u saglasnosti sa Ustavom i prestaje da važi danom objavljivanja ove odluke.

Ova odluka će se objaviti u "Službenom listu Republike Crne Gore".

Obrazloženje

Rješenjem Ustavnog suda Republike Crne Gore U.br. 66/04 od 20. oktobra 2004. godine, pokrenut je postupak za ocjenjivanje ustavnosti člana 15 stav 2 Zakona, označenog u izreci odluke.

Skupština Republike Crne Gore, kao donosilac osporenog akta, u ostavljenom roku nije dostavila odgovor na navode sadržane u rješenju o pokretanju postupka.

Ustavni sud je, nakon razmatranja sadržine osporene odredbe Zakona, utvrdio da nije u saglasnosti sa Ustavom Republike Crne Gore.

Osporenom odredbom Zakona, propisano je da izuzetno, javni funkcioner može biti član organa jednog privrednog društva u kome je država, odnosno lokalna samouprava vlasnik.

Ustavom Republike Crne Gore propisano je: da je vlast vezana Ustavom i zakonom (član 4 stav 2); da se zakonom, u skladu sa Ustavom uređuju način ostvarivanja sloboda i prava ako je to neophodno za njihovo ostvarivanje i druga pitanja od interesa za Republiku (član 12 tač. 1. i 4); da je svako obavezan da se pridržava Ustava i zakona i da je javni funkcioner obavezan da savjesno i čestito obavlja funkciju i da je odgovoran za to (član 13 st. 2 i 3); da Vladu čine predsjednik, jedan ili više potpredsjednika i ministri (član 91 stav 1); da član Vlade ne može vršiti poslaničku i drugu javnu funkciju niti profesionalno obavljati drugu djelatnost (član 93), da sudija i državni tužilac ne mogu vršiti poslaničku i drugu javnu funkciju, niti profesionalno obavljati drugu djelatnost (član 106); da zakon mora biti saglasan sa Ustavom, a drugi propis i opšti akt sa Ustavom i zakonom (član 107) i da predsjednik i sudija Ustavnog suda ne može vršiti poslaničku i drugu javnu funkciju, niti profesionalno obavljati drugu djelatnost (član 111 stav 5).

Iz navedenih odredaba Ustava proizilazi da se zakonom u skladu sa Ustavom uređuje način ostvarivanja sloboda i prava, ako je to neophodno za njihovo ostvarivanje, da je vlast vezana Ustavom i zakonom, da je svako obavezan da se pridržava Ustava i zakona, da član Vlade, sudija, državni tužilac, kao i predsjednik i sudije Ustavnog suda ne mogu vršiti poslaničku i drugu javnu funkciju, niti profesionalno obavljati drugu djelatnost. Saglasno ustavnom ovlašćenju, Republika je donijela Zakon o konfliktu interesa, kojim je utvrdila postojanje i način izbjegavanja konflikta javnog i privatnog interesa, i s tim u vezi odredila, pored ostalog, značenje konflikta interesa, kao sukob interesa koji postoji kada javni funkcioner privatni interes stavlja ispred javnog interesa, radi sticanja materijalne koristi ili privilegija za njega, ili sa njim povezanih lica.

Izuzetak, propisan osporenom odredbom Zakona, da javni funkcioner može biti član organa jednog privrednog društva u kome je država, odnosno lokalna samouprava vlasnik, mora se tumačiti u kontekstu cjeline uređivanja ovih odnosa. Naime, iz Zakona o konfliktu interesa proizilazi da javna funkcija podrazumijeva, u smislu ovog zakona, poslove koje obavlja lice, koje se bira neposrednim i tajnim glasanjem, lice koje bira ili imenuje Skupština Republike Crne Gore, lice koje imenuje ili postavlja Vlada Republike Crne Gore i lice koje bira ili imenuje lokalna samouprava.

Dakle, osporena odredba Zakona odnosi se na sve javne funkcionere, iako Ustav drugu javnu funkciju, odnosno profesionalnu djelatnost zabranjuje samo pojedinim nosiocima javne funkcije. Naime, nespojivost funkcija propisana Ustavom odnosi se na članove Vlade, sudije, državnog tužioca, predsjednika i sudije Ustavnog suda. Ustav, u tom smislu, izričito propisuje nespojivost funkcije za te javne funkcionere, dok za ostale javne funkcionere definisane Zakonom, nema tog ustavnog ograničenja.

S obzirom da je Zakonom o privrednim društvima ("Službeni list Republike Crne Gore", broj 6/02) propisano da su organi privrednog društva skupština akcionara i odbor direktora, a da je odredbom člana 15 stav 1 Zakona o konfliktu interesa propisano da javni funkcioner može biti član skupštine akcionara, to znači da se osporena odredba odnosi na članstvo u odboru direktora, koji je organ upravljanja i rukovođenja društva.

Polazeći od izloženog, Ustavni sud je utvrdio da osporena odredba Zakona nije saglasna sa Ustavom Republike Crne Gore, jer se tom odredbom povređuje ustavni princip nespojivosti funkcije iz čl. 93, 106 i 111 Ustava Republike Crne Gore.

Na osnovu iznijetih razloga odlučeno je kao u izreci.

Odluka o prestanku važenja osporene odredbe Zakona i objavljivanju ove odluke zasniva se na odredbama člana 115 stav 1 i člana 116 stav 3 Ustava Republike Crne Gore i člana 59 stav 1 Zakona o Ustavnom sudu Republike Crne Gore.

U.br.66/04
Podgorica , 26. januar 2005. godine

Ustavni sud Republike Crne Gore
Zamjenjuje predsjednika Ustavnog suda Republike Crne Gore,
Sudija,
Radovan Krivokapić, s.r.